Struma – Symptomen, oorzaken, typen en behandeling

Struma is een medische aandoening die wordt gekenmerkt door de abnormale vergroting van de schildklier. Deze vlindervormige klier aan de basis van de nek speelt een cruciale rol bij het reguleren van het metabolisme door middel van hormoonproductie. Hoewel struma meestal pijnloos is, kan het ongemak en in sommige gevallen aanzienlijke gezondheidsproblemen veroorzaken. Deze blogpost gaat dieper in op de symptomen, oorzaken, typen en behandelingsopties voor struma en biedt een uitgebreide gids voor degenen die deze aandoening willen begrijpen.

Symptomen van struma

De symptomen van struma kunnen variëren, afhankelijk van de grootte van de schildklier en de onderliggende oorzaak. Veel voorkomende symptomen zijn:

1. Zichtbare zwelling: Het meest opvallende symptoom is een zichtbare zwelling aan de basis van de nek. Dit kan aan één kant of aan beide kanten van de schildklier zijn.
2. Benauwdheid in de keel: Veel mensen met struma ervaren een beklemd of samengeknepen gevoel in de keel.
3. Moeite met slikken:Een vergrote schildklier kan tegen de slokdarm drukken, waardoor slikken moeilijk wordt.
4. Moeite met ademhalen:In ernstige gevallen kan een groot struma de luchtpijp samendrukken, wat ademhalingsmoeilijkheden tot gevolg kan hebben.
5. Hoesten of heesheid: Druk van het struma op nabijgelegen structuren kan een aanhoudende hoest of een hese stem veroorzaken.

Sommige mensen kunnen ook symptomen ervaren die verband houden met een disbalans in de schildklierhormonen, zoals:

6. Hyperthyreoïdie Symptomen: Deze omvatten onverklaarbaar gewichtsverlies, verhoogde hartslag, nervositeit, prikkelbaarheid en zweten.
7. Hypothyreoïdie Symptomen: Deze omvatten vermoeidheid, gewichtstoename, koude-intolerantie, droge huid en haaruitval.

Oorzaken van struma

Er zijn verschillende factoren die kunnen leiden tot de ontwikkeling van een struma. De belangrijkste oorzaken zijn:

1. Jodiumtekort: De schildklier heeft jodium nodig om schildklierhormonen te produceren. Jodiumtekort is wereldwijd de meest voorkomende oorzaak van struma. Zonder voldoende jodium vergroot de schildklier in een poging om meer jodium uit de bloedbaan te halen.
2. autoimmuunziekten: Voorwaarden zoals De ziekte van Graves en de ziekte van Hashimoto kunnen de volgende oorzaken hebben: de schildklier vergroot. Bij de ziekte van Graves valt het immuunsysteem de schildklier aan, waardoor deze te veel hormonen produceert, wat leidt tot hyperthyreoïdie en struma. Bij de ziekte van Hashimoto beschadigt het immuunsysteem de schildklier, wat leidt tot hypothyreoïdie en struma.
3. Hormonale veranderingen: Veranderingen in de hormoonspiegels tijdens de puberteit, zwangerschap of menopauze kunnen soms leiden tot struma.
4. Schildklierknobbeltjes: Dit zijn knobbeltjes of gezwellen in de schildklier. Hoewel de meeste knobbeltjes goedaardig zijn, kunnen ze ervoor zorgen dat de schildklier groter wordt.
5. Schildklierkanker: Hoewel het zelden voorkomt, kunnen kankergezwellen in de schildklier ervoor zorgen dat de klier groter wordt.
6. Ontsteking: Thyroiditis, of ontsteking van de schildklier, kan zwelling en struma veroorzaken. Dit kan het gevolg zijn van infecties, auto-immuunreacties of andere factoren.
7. MedicijnenBepaalde medicijnen, zoals lithium en amiodaron, kunnen de schildklierfunctie beïnvloeden en mogelijk struma veroorzaken.

Soorten struma

Struma's worden geclassificeerd op basis van hun oorzaak, uiterlijk en of ze geassocieerd worden met veranderingen in schildklierhormoonspiegels. De belangrijkste typen zijn:

1. Diffuus struma: Dit type omvat een uniforme vergroting van de gehele schildklier zonder duidelijke knobbeltjes. Het wordt vaak veroorzaakt door jodiumtekort of auto-immuunziekten.
2. Nodulair struma: Dit type omvat de aanwezigheid van een of meer noduli in de schildklier. Nodulaire struma's kunnen verder worden geclassificeerd als:
   • Eenzame knobbel: Een enkel knobbeltje in de schildklier.
   • Multinodulaire struma: Meerdere noduli in de schildklier. Dit komt vaker voor bij oudere volwassenen en kan geassocieerd worden met hyperthyreoïdie (toxische multinodulaire struma).
3. Giftige struma:Dit type wordt geassocieerd met een overproductie van schildklierhormonen (hyperthyreoïdie). Het omvat aandoeningen zoals de ziekte van Graves en toxische multinodulaire struma.
4. Niet-toxische struma: Dit type wordt niet geassocieerd met een disbalans in schildklierhormoon. Het kan worden veroorzaakt door jodiumtekort, bepaalde medicijnen of andere factoren.

Diagnose van struma

Het diagnosticeren van een struma omvat verschillende stappen om de onderliggende oorzaak te bepalen en de functie van de schildklier te beoordelen. Het diagnostische proces omvat doorgaans:

1. Medische geschiedenis en lichamelijk onderzoek:Een zorgverlener zal een gedetailleerde medische voorgeschiedenis opnemen en een lichamelijk onderzoek uitvoeren om te controleren op zwelling en gevoeligheid in de nek.
2. Bloedtesten: Bloedonderzoeken worden uitgevoerd om de niveaus van schildklierhormonen (T3 en T4) en schildklierstimulerend hormoon (TSH) te meten. Deze testen helpen bepalen of de schildklier onderactief, overactief of normaal functioneert.
3. Ultrageluid:Een echo van de schildklier levert gedetailleerde beelden van de klier op en kan de aanwezigheid van knobbeltjes, hun grootte en of ze vast of gevuld met vocht zijn, aantonen.
4. Test voor opname van radioactief jodium: Deze test meet hoeveel jodium de schildklier uit de bloedbaan opneemt. Het helpt de schildklierfunctie te beoordelen en onderscheid te maken tussen verschillende soorten struma.
5. Schildklierscan: Bij een schildklierscan wordt een kleine hoeveelheid radioactief materiaal gebruikt om een ​​afbeelding van de schildklier te maken. Deze test helpt bij het evalueren van de grootte, vorm en positie van de klier.
6. Biopsie met fijne naaldaspiratie:Als er knobbeltjes aanwezig zijn, kan een biopsie worden uitgevoerd om te bepalen of ze goedaardig of kwaadaardig zijn.

Behandeling van struma

De behandeling van struma hangt af van de grootte van de struma, de symptomen en de onderliggende oorzaak. Behandelingsopties omvatten:

1. Observatie: Kleine struma's die geen symptomen of hormonale disbalans veroorzaken, vereisen mogelijk geen onmiddellijke behandeling. Regelmatige controle door een zorgverlener is essentieel om eventuele veranderingen bij te houden.
2. Medicijnen:
   • Vervanging van schildklierhormoon: Bij struma veroorzaakt door hypothyreoïdie kan schildklierhormoonvervangingstherapie (levothyroxine) helpen de omvang van de struma te verkleinen en de symptomen te verlichten.
   • Antithyroid-medicijnen: Bij struma veroorzaakt door hyperthyreoïdie kunnen antithyroïde medicijnen (zoals methimazol of propylthiouracil) de hormoonproductie verminderen en de struma doen krimpen.
   • Jodium supplementen: Bij kropgezwellen die worden veroorzaakt door een jodiumtekort kunnen jodiumsupplementen of dieetaanpassingen het tekort corrigeren en de omvang van het kropgezwel verkleinen.
3. Radioactieve jodiumtherapie: Deze behandeling houdt in dat radioactief jodium oraal wordt ingenomen. Het jodium wordt opgenomen door de schildklier, waar het overactief schildklierweefsel vernietigt, waardoor de grootte van de struma afneemt.
4. Chirurgie:In gevallen waarbij de struma groot is, ernstige symptomen veroorzaakt of er een vermoeden bestaat dat het om kanker gaat, kan chirurgische verwijdering van een deel of de gehele schildklier (thyreoïdectomie) noodzakelijk zijn.
5. Veranderingen in levensstijl en voeding: Zorgen voor voldoende jodiuminname via voeding kan jodiumtekortkrop voorkomen. Voedingsmiddelen die rijk zijn aan jodium zijn onder andere zeevruchten, zuivelproducten en gejodeerd zout.

Preventie van struma

Het voorkomen van struma houdt voornamelijk in dat u voldoende jodium inneemt en de algehele gezondheid van de schildklier in stand houdt. Belangrijke preventieve maatregelen zijn:

1. Voldoende jodiuminname: Het consumeren van voldoende jodium via voeding of supplementen is cruciaal. Jodiumrijke voedingsmiddelen zijn onder andere zeevruchten, zuivelproducten, eieren en gejodeerd zout.
2. Regelmatige controles:Routinematige schildklierfunctietesten kunnen afwijkingen vroegtijdig opsporen, zodat er tijdig ingegrepen kan worden.
3. Bewustzijn van risicofactoren:Als u op de hoogte bent van risicofactoren zoals familiegeschiedenis, auto-immuunziekten en bepaalde medicijnen, kan dit helpen bij de vroege detectie en behandeling.
4. Gezonde levensstijl:Een gezonde levensstijl met een uitgebalanceerd dieet, regelmatige lichaamsbeweging en stressbeheersing kan de algehele gezondheid van de schildklier ondersteunen.

Conclusie

Struma is een aandoening die wordt gekenmerkt door de vergroting van de schildklier en kan ontstaan ​​door verschillende oorzaken, waaronder jodiumtekort, auto-immuunziekten en schildkliernoduli. Het begrijpen van de symptomen, oorzaken, typen en behandelingsopties is essentieel voor effectief beheer en preventie van struma. Als u symptomen van struma ervaart, zoals een zwelling van de nek, moeite met slikken of ademhalingsproblemen, is het belangrijk om medisch advies in te winnen voor een juiste diagnose en een op maat gemaakt behandelplan. Met de juiste zorg en preventieve maatregelen kunnen veel gevallen van struma effectief worden beheerd, waardoor personen een gezonde en actieve levensstijl kunnen behouden.